ข่าวทั่วไป ธรรมดิจิทัล บทความ บทธรรม

คนห่มผ้า ปราถนาสิ่งใดในการครองไตรจีวรเป็นวัตร/พระวรศักดิ์ สํวโร/พุทธศาสตร์ ปีที่ ๒ มมร.วิทยาเขตล้านนา

การถือครองผ้าไตรจีวรเป็นวัตร

ในสมัยพุทธกาลพระพุทธเจ้าทรงอนุญาตให้พระสงฆ์ นุ่งห่มผ้าไตรจีวร นั้นก็ เพื่อปกปิดความละอาย เพื่อปกปิดอวัยวะที่ควรปกปิด เพื่อป้องกันความหนาวเย็นและป้องกัน ยุง เหลือบ ริ้น    ซึ่งผ้าที่พระพุทธเจ้าทรงอนุญาตได้แก่    ผ้าสังฆาฏิ  (ผ้าพาดบ่า) อุตราสงค์  (ผ้าจีวรสำหรับห่ม) อันตรวาสก  (ผ้าสบงสำหรับนุ่ง) และสั่งภิกษุไม่ควรมีจีวรมากกว่านี้  เพื่อให้เกิดความพร้อมเพรียงในหมู่สงฆ์ รู้จักความสันโดษ ความสมถะในเพศสมณะ ดูน่าเลื่อมใสศรัทธา

แต่ในปัจจุบันนี้ เปลี่ยนไปแล้ว ถ้าหาก ลองสังเกตดูสักนิด    คุณจะต้อง อึ้ง กับ ชนิดและราคา ของผ้าไตรจีวร ที่พระสงฆ์-สามเณรใช้นุ่งห่ม เช่น ประเภทผ้ามิสสลิน ซึ่งเนื้อค่อนข้างบางเบา ระบายอากาศได้ดี ทั้งไตรจีวร ราคาอยู่ที่ประมาณ 3000  บาท ขึ้นไป ทั้งที่ขึ้นอยู่กับขนาดของผ้าที่เหมาะกับผู้สวมใส่ ผ้าซันฟอร์ไรท์ ซึ่งมีขนาดค่อนข้างหนา ซึมซับเหงื่อได้ดี ราคาก็อยู่ประมาณ 3000 บาท ขึ้นไป ส่วนผ้าที่มีราคาถูกที่สุด คือ ผ้าโทเร ราคาทั้งไตร ประมาณ 600 บาท ขึ้นไป พระเณรก็จะซื้อมาสวมใส่ เพื่อให้ดูมีสีผิวที่สว่างขึ้น ดูสดใส ดูสวยงาม   ส่วนย่าม สีสันสดใส อย่างที่เห็นหลายรูป สะพายนั้น ถ้าเป็นย่ามผ้าไหมเทียมก็ราคา 300 บาท ขึ้นไป มีให้เลือกเกือบทุกเฉดสี ….ในหน้าหนาว ก็มี ผ้าคลุมไหล่ออกมาขาย หลากหลายสีให้เลือกซื้อ เลือกใช้ได้ตามสะดวก…..ยิ่งพระ-เณร ที่เรียบร้อยเหมือนผู้หญิง การแต่งกาย การเลือก ประเภทผ้าในการสวมใส่ ยิ่งพิถีพิถันมากขึ้น  เมื่อเป็นแบบนี้แล้วจะมาบวชเพื่อปฎิบัติและหาความสงบร่มเย็น หรือมาบวชเพื่อหาพระ….อะไร..

ก่อนที่จะกล่าวถึงประโยชน์ของการถือผ้าไตรจีวร กระผมจะได้อธิบายถึง วัตร ของ ภิกษุสงฆ์ในพระพุทธศาสนา

วัตร   หมายถึง  กิจที่พึงกระทำ ,หน้าที่, ธรรมเนียม, การประพฤติ

  • กิจอันพึงกระทำ เช่น ทำวัตรเช้า ทำวัตรเย็น
  • หน้าที่ เช่นข้อวัตรปฎิบัติ หรือแบบแผนที่พึงปฎิบัติให้ถูกต้อง
  • ธรรมเนียม เช่น ศีลาจารวัตร มารยาทในการปฎิบัติต่อ อาคันตุกะ
  • การประพฤติ การปฎิบัติตน เช่น ธุดงควัตร การจำศีล ภาวนา

     ทั้งหมดนี้ก็คือ สิ่งที่  ภิกษุ ควรพึงกระทำตามแบบแผนที่เป็นกิจลักษณะเพื่อให้เกิดความงามในสมณะสารูป เพศบรรพชิต บังเกิดความน่าเลื่อมใสต่อผู้พบเห็น


    หนึ่งในกิจของสงฆ์ต้องปฏิบัติอยู่วัตรคือการครองผ้าไตรฯ ผ้าไตรฯ คือเครื่องนุ่งห่มชุดมาตรฐานของพระสงฆ์ในนิกาย เถรวาท ซึ่งมีข้อวัตรปฏิบัติในพระธรรมวินัยทั้งหมด 227 ข้อหลัก ที่เรียกผ้าไตรฯ เพราะทั้งหมดประกอบด้วยผ้าสามผืน นั่นคือ สบง (ผ้านุ่ง) จีวร ผ้าห่มตัว และสังฆาฏิ ผ้าคลุมกันหนาว ส่วนผ้าที่ใส่ปกติกันทุกวันนี้อีกสองชิ้นคือ ผ้าพันตัว คือผ้าที่ไว้ใส่ลำลองแทนจีวร กับผ้ารัดเอว เอาไว้รัดสังฆาฏิเวลาแต่งเต็มยศ ไม่ได้ถูกนับรวมดังนั้นสองผืนหลังนี่ ไม่มีก็ไม่ผิดพระธรรมวินัย

การถือครองผ้าไตรจีวรเป็นวัตร 

                  ไตรจีวร    คือ   ผ้าจีวร  ๓  ผืน      ที่คนไทยเรียกสั้นๆ ว่า ผ้าไตร  เป็นชื่อเรียก ผ้านุ่งผ้าห่มที่พระสงฆ์ใช้สอย   อันได้แก่

สังฆาฏิ (ผ้าพาดบ่า) ใช้ทำสังฆกรรม

อุตราสงค์ (ผ้าจีวรสำหรับห่ม)

อันตรวาสก (ผ้าสบงสำหรับนุ่ง)

แต่นิยมเรียกรวมกันว่า ไตรจีวร ไตรจีวรเป็นหนึ่งในอัฐบริขาร 8  ของพระภิกษุที่จะบวชในพุทธศาสนา ต้องมีถึงจะทำการบวชได้

การถือครองผ้าไตรเป็นวัตร  เป็น หนึ่งในแนวทางปฎิบัติ  13 ข้อใน ธุดงค์วัตร

ธุดงค์ คือวัตร หรือแนวทางการปฏิบัติจำนวน 13 ข้อ ที่พระพุทธเจ้าอนุญาตไว้ให้แก่พระสงฆ์สำหรับเลือกนำไปปฏิบัติ เพื่อมุ่งให้เป็นแนวปฏิบัติเพิ่มเติมของพระสงฆ์ที่ตั้งใจสมาทานความเพียรเพื่อมุ่งขัดเกลากิเลสทางจิต โดยธุดงค์นี้เป็นเพียงวัตร หรือแนวทางการประพฤติ ที่ไม่ใช่วินัยของพระสงฆ์ พระสงฆ์จึงเลือกปฏิบัติหรือไม่ก็ได้ขึ้นอยู่กับความสมัครใจ  และการปฏิบัติธุดงค์การถือครองผ้าไตรเป็นวัตร พระภิกษุที่ถือปฏิบัติอย่างเข้มงวด นี้ มักจะเป็นภิกษุ ที่ต้องเดินธุดงค์ไปตามป่าเขาลำเนาไพร ต้องการความสงบเงียบเพื่อการปฎิบัติตนอย่างสมถะ และที่สำคัญการเดินธุดงค์จะนำสิ่งของหรือเครื่องดำรงชีพไปมากก็คงจะเอาไปไม่ไหว จึงเอาไปเท่าที่จำเป็นที่สุด ในการถือครองผ้าไตรนั้น พระธุดงค์ ก็จะมีเพียงผ้า 3ผืนเท่านั้น เพื่อใช้ในการห่มคลุมร่างกายเพื่อกันความร้อนความหนาวเย็น และใช้ปูนั่ง ปูนอน เป็นผ้าสับเปลี่ยนเวลา ซัก หรือเวลาสรงน้ำ เท่านั้น

หากลองคิดเปรียบเทียบดู ถึงการปฎิบัติตนของพระสงฆ์ในสมัยอดีต และพระสงฆ์ที่อยู่ตามป่าเขา กับพระสงฆ์ปัจจุบันที่อยู่ในสังคมเมือง จะเห็นได้อย่างชัดเจนมาก…จนไม่ต้องบอกก็พอจะรู้ได้เลยว่าทำไมความศรัทธาของพุทธศาสนิกชนจึงลดน้อยถอยลง

เนื้อหา และ รูปภาพ ในบทความนี้ ไม่มีเจตนาที่จะกล่าวหาบุคคล ใดบุคคลหนึ่ง หรือกลุ่มใดกลุ่มหนึ่ง แต่เป็นเพียงการนำเสนอเพื่อให้ใช้เป็นแนวทาง ทางความคิด ให้เกิดความชัดเจนเท่านั้น

พระมหาปุณสมบัติ  ปภากโร   พระอาจารย์ผู้สอน

พระวรศักดิ์  สํวโร  พุทธศาสตร์ ปีที่๒

  

Please follow and like us:

ใส่ความเห็น

อีเมลของคุณจะไม่แสดงให้คนอื่นเห็น ช่องที่ต้องการถูกทำเครื่องหมาย *